Bỏ thuốc lá

Bỏ thuốc lá có những lợi ích gì?

— Bỏ thuốc lá có thể làm giảm nguy cơ mắc hoặc tử vong do bệnh tim, bệnh phổi, suy thận, nhiễm trùng hoặc ung thư. Nó cũng có thể làm giảm nguy cơ bị loãng xương, một tình trạng khiến xương của quý vị yếu đi. Ngoài ra, bỏ thuốc lá có thể giúp làn da của quý vị trông trẻ hơn và giảm khả năng quý vị gặp các vấn đề về tình dục. Bỏ thuốc lá sẽ cải thiện sức khỏe của quý vị bất kể quý vị bao nhiêu tuổi, và bất kể quý vị đã hút thuốc bao lâu hay nhiều đến đâu.

Tôi nên làm gì nếu muốn bỏ thuốc lá?

— Các chữ cái trong từ “START” có thể giúp quý vị ghi nhớ các bước cần thực hiện: S = Set: đặt ngày bỏ thuốc. T = Tell: cho gia đình, bạn bè và những người xung quanh biết rằng quý vị dự định bỏ thuốc. A = Anticipate: lường trước hoặc lên kế hoạch trước cho những thời điểm khó khăn mà quý vị sẽ gặp phải khi bỏ thuốc. R = Remove: loại bỏ thuốc lá và các sản phẩm thuốc lá khác khỏi nhà, xe và nơi làm việc của quý vị. T = Talk: trao đổi với bác sĩ về việc nhận hỗ trợ để bỏ thuốc.

Bác sĩ hoặc điều dưỡng có thể giúp tôi như thế nào?

— Bác sĩ hoặc điều dưỡng có thể tư vấn cho quý vị về cách tốt nhất để bỏ thuốc. Họ cũng có thể kết nối quý vị với các chuyên viên tư vấn hoặc những người khác mà quý vị có thể gọi để được hỗ trợ. Ngoài ra, bác sĩ hoặc điều dưỡng có thể kê cho quý vị các loại thuốc để:

• Giảm cơn thèm thuốc lá
• Giảm các triệu chứng khó chịu xảy ra khi quý vị ngừng hút thuốc (gọi là “triệu chứng cai thuốc”).

Quý vị cũng có thể nhận được hỗ trợ từ đường dây hỗ trợ qua điện thoại miễn phí (Quitline 13 7848) hoặc truy cập trang mạng www.quitnow.gov.au/.

Các triệu chứng cai thuốc là gì?

— Các triệu chứng bao gồm:

• Khó ngủ
• Cáu kỉnh, lo âu hoặc bồn chồn
• Bực bội hoặc tức giận
• Khó suy nghĩ minh mẫn

Một số người sau khi ngừng hút thuốc bị trầm cảm tạm thời. Một số người cần được điều trị trầm cảm, chẳng hạn như tư vấn tâm lý hoặc thuốc chống trầm cảm. Người bị trầm cảm có thể:

• Không còn thích thú hoặc quan tâm đến việc làm những điều họ từng thích làm
• Cảm thấy buồn, chán nản, tuyệt vọng, bồn chồn hoặc cáu gắt gần như cả ngày, hầu như mỗi ngày
• Sụt cân hoặc tăng cân
• Ngủ quá nhiều hoặc quá ít
• Cảm thấy mệt mỏi hoặc như không còn sức lực
• Cảm thấy tội lỗi hoặc cảm thấy mình vô giá trị
• Hay quên hoặc cảm thấy bối rối
• Cử động và nói chậm hơn bình thường
• Bồn chồn hoặc khó ngồi yên
• Nghĩ về cái chết hoặc tự tử

Nếu quý vị nghĩ mình có thể bị trầm cảm, hãy đi khám bác sĩ hoặc điều dưỡng. Chỉ người được đào tạo về sức khỏe tâm thần mới có thể xác định chắc chắn quý vị có bị trầm cảm hay không. Nếu có lúc nào quý vị cảm thấy mình có thể tự làm hại bản thân, hãy đến ngay khoa cấp cứu gần nhất. Hoặc quý vị có thể gọi xe cứu thương (000) hoặc gọi cho bác sĩ hoặc điều dưỡng ngay lập tức và cho họ biết đây là trường hợp khẩn cấp.

Thuốc giúp quý vị bỏ thuốc lá như thế nào?

— Các loại thuốc khác nhau có tác dụng theo những cách khác nhau:

• Liệu pháp thay thế nicotine giúp giảm nhẹ các triệu chứng cai và giảm cơn thèm nicotine của cơ thể – nicotine là chất gây nghiện chính có trong thuốc lá. Có nhiều dạng thay thế nicotine khác nhau, bao gồm miếng dán da, viên ngậm, kẹo cao su, thuốc xịt miệng, và “ống xịt” hoặc bình hít. Nhiều loại có thể mua không cần toa bác sĩ, còn một số loại khác có thể cần toa.
• Varenicline (tên thương mại Champix) là thuốc kê toa giúp giảm các triệu chứng cai và cơn thèm thuốc lá. Nếu quý vị muốn dùng varenicline và có tiền sử trầm cảm, lo âu hoặc bệnh tim, hãy trao đổi với bác sĩ hoặc điều dưỡng trước khi dùng thuốc. Varenicline cũng có thể làm tăng tác dụng của rượu bia ở một số người. Quý vị nên hạn chế uống rượu bia trong thời gian dùng thuốc, ít nhất là cho đến khi quý vị biết thuốc ảnh hưởng đến mình như thế nào.

Việc tư vấn diễn ra như thế nào?

— Việc tư vấn có thể diễn ra trong các buổi khám tại phòng khám hoặc chỉ qua điện thoại. Chuyên viên tư vấn có thể giúp quý vị:

• Tìm ra điều gì khiến quý vị hút thuốc và nên làm gì thay thế
• Vượt qua cơn thèm thuốc
• Tìm ra điều gì đã không ổn khi quý vị cố gắng bỏ thuốc trước đây

Cách nào hiệu quả nhất?

— Các nghiên cứu cho thấy mọi người có cơ hội bỏ thuốc thành công cao nhất nếu họ dùng thuốc hỗ trợ bỏ thuốc và làm việc với một chuyên viên tư vấn. Việc kết hợp liệu pháp thay thế nicotine với một trong các thuốc kê toa hỗ trợ bỏ thuốc cũng có thể hữu ích.

Còn thuốc lá điện tử thì sao?

— Đôi khi mọi người thắc mắc liệu thuốc lá điện tử có thể giúp họ bỏ thuốc lá hay không. Các bác sĩ thường khuyên dùng các thuốc cai thuốc lá đã được phê duyệt và tư vấn trước khi cân nhắc đến thuốc lá điện tử có nicotine. Những sản phẩm này vẫn chứa nicotine và các chất khác có thể gây hại, và tác động lâu dài của chúng đối với sức khỏe vẫn chưa rõ.

Tôi có bị tăng cân nếu bỏ thuốc không?

— Có, quý vị có thể tăng cân một chút. Nhưng bỏ thuốc lá sẽ có tác động tích cực đến sức khỏe của quý vị nhiều hơn hẳn so với việc nặng thêm một chút. Ngoài ra, quý vị có thể giúp hạn chế phần nào việc tăng cân bằng cách vận động nhiều hơn và ăn ít hơn.

Tôi có thể làm gì khác để tăng cơ hội bỏ thuốc thành công?

— Quý vị có thể:

• Bắt đầu tập thể dục.
• Tránh xa những người hút thuốc và những nơi khiến quý vị liên tưởng đến việc hút thuốc. Nếu những người thân cận với quý vị hút thuốc, hãy đề nghị họ cùng bỏ thuốc với quý vị.
• Luôn để sẵn kẹo cao su, kẹo hoặc thứ gì đó để ngậm trong miệng. Nếu quý vị lên cơn thèm thuốc lá, hãy thử dùng một trong những thứ này thay thế.
• Đừng bỏ cuộc, ngay cả khi quý vị hút thuốc trở lại. Hầu hết mọi người phải thử vài lần mới thành công.

Nếu tôi đang mang thai và hút thuốc thì sao?

— Nếu quý vị đang mang thai, việc bỏ thuốc là thực sự quan trọng đối với sức khỏe của em bé. Hãy hỏi bác sĩ về những lựa chọn quý vị có, và lựa chọn nào là an toàn nhất cho em bé.

Câu hỏi thường gặp

Cách nào hiệu quả nhất để bỏ thuốc lá?

Các nghiên cứu cho thấy mọi người có cơ hội bỏ thuốc thành công cao nhất khi kết hợp thuốc cai thuốc lá với tư vấn. Liệu pháp thay thế nicotine cũng có thể được kết hợp với một thuốc kê toa như varenicline.