Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính COPD (khí phế thũng và viêm phế quản mạn tính)

Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) là tên gọi chung cho một nhóm bệnh phổi gây khó thở. Bệnh bao gồm:

• Khí phế thũng – tổn thương các túi khí trong phổi
• Viêm phế quản mạn tính – viêm đường thở kéo dài

COPD là bệnh phổ biến, chủ yếu ảnh hưởng đến người trung niên hoặc lớn tuổi có hút thuốc. Nhiều người không nhận ra mình mắc bệnh. Các vấn đề về hô hấp có xu hướng nặng dần theo thời gian và có thể hạn chế các hoạt động thường ngày của quý vị, mặc dù điều trị có thể giúp kiểm soát bệnh.

Triệu chứng của COPD

• Khó thở ngày càng tăng, đặc biệt khi quý vị vận động
• Ho có đờm dai dẳng – một số người có thể xem nhẹ đây chỉ là “ho của người hút thuốc”
• Nhiễm trùng đường hô hấp dưới thường xuyên
• Thở khò khè dai dẳng

Nếu không điều trị, các triệu chứng thường nặng dần lên. Cũng có thể có những giai đoạn triệu chứng đột ngột nặng hơn, gọi là đợt bùng phát hay đợt cấp. Đừng bỏ qua các triệu chứng. Nếu chúng do COPD gây ra, tốt nhất là bắt đầu điều trị càng sớm càng tốt, trước khi phổi của quý vị bị tổn thương đáng kể. Bác sĩ sẽ hỏi về các triệu chứng của quý vị và quý vị có hút thuốc hoặc từng hút thuốc trước đây hay không. Bác sĩ có thể sắp xếp một xét nghiệm hô hấp (đo hô hấp ký) để giúp chẩn đoán COPD và loại trừ các bệnh phổi khác, chẳng hạn như hen suyễn.

Hãy mang theo các báo cáo xét nghiệm hô hấp trước đây và các bình hít đang dùng khi đến buổi hẹn. Hãy cho bác sĩ biết tình trạng khó thở ảnh hưởng thế nào đến các hoạt động hằng ngày của quý vị.

Nguyên nhân gây COPD

COPD xảy ra khi phổi bị viêm, tổn thương và hẹp lại. Nguyên nhân chính là hút thuốc, mặc dù đôi khi bệnh cũng có thể ảnh hưởng đến những người chưa bao giờ hút thuốc. Khả năng mắc COPD tăng lên khi quý vị hút càng nhiều và càng lâu. Một số trường hợp COPD là do tiếp xúc lâu dài với khói hoặc bụi độc hại, hoặc do một vấn đề di truyền hiếm gặp khiến phổi dễ bị tổn thương hơn.

Điều trị COPD

Tổn thương phổi do COPD là vĩnh viễn, nhưng điều trị có thể giúp làm chậm tiến triển của bệnh.

Các phương pháp điều trị bao gồm:

• Bỏ thuốc lá – nếu quý vị bị COPD và hút thuốc, đây là điều quan trọng nhất quý vị có thể làm
• Bình hít và thuốc – giúp thở dễ dàng hơn
• Phòng ngừa nhiễm trùng – tiêm vắc xin cúm hằng năm và vắc xin phế cầu khuẩn ở các nhóm tuổi phù hợp
• Phục hồi chức năng hô hấp – một chương trình chuyên biệt gồm tập luyện và giáo dục
• Phẫu thuật hoặc ghép phổi – mặc dù đây chỉ là lựa chọn cho một số rất ít người

Tiên lượng COPD khác nhau ở mỗi người. Bệnh không thể chữa khỏi hay đảo ngược, nhưng với nhiều người, điều trị có thể giúp kiểm soát bệnh để không hạn chế nghiêm trọng các hoạt động hằng ngày. Tuy nhiên ở một số người, COPD có thể tiếp tục nặng hơn dù đã điều trị, cuối cùng ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống và dẫn đến các vấn đề đe dọa tính mạng.

COPD phần lớn là bệnh có thể phòng ngừa được. Quý vị có thể giảm đáng kể khả năng mắc bệnh nếu không hút thuốc. Nếu quý vị đang hút thuốc, việc bỏ thuốc có thể giúp ngăn ngừa tổn thương thêm cho phổi trước khi bệnh bắt đầu gây ra các triệu chứng khó chịu.