Chương trình tầm soát ung thư phổi

Chương trình tầm soát ung thư phổi quốc gia (NLCSP) cung cấp miễn phí một lần chụp CT liều thấp mỗi hai năm cho những người Úc có nguy cơ cao mắc ung thư phổi do tiền sử hút thuốc, để ung thư được phát hiện sớm, khi khối u còn nhỏ và dễ điều trị nhất. Chương trình đã triển khai trên toàn quốc từ ngày 1 tháng Bảy năm 2025, và các bác sĩ chuyên khoa hô hấp của chúng tôi đánh giá và xử trí các phát hiện từ chương trình này.

Ai đủ điều kiện tầm soát ung thư phổi?

Quý vị có thể tham gia chương trình nếu đáp ứng tất cả các điều kiện sau:

• quý vị từ 50 đến 70 tuổi;
• quý vị không có dấu hiệu hoặc triệu chứng gợi ý ung thư phổi;
• quý vị có tiền sử hút thuốc lá ít nhất 30 bao-năm; và
• quý vị vẫn còn hút thuốc, hoặc đã bỏ thuốc trong vòng 10 năm qua.

Quý vị không bắt buộc phải bỏ thuốc mới được tham gia, mặc dù bỏ thuốc vẫn là cách hiệu quả nhất để giảm nguy cơ của quý vị.

Bao-năm là gì?

Bao-năm đo lường mức độ hút thuốc của một người trong suốt cuộc đời. Một bao-năm tương đương với hút một bao 20 điếu mỗi ngày trong một năm. Nhân số bao quý vị hút (hoặc đã từng hút) mỗi ngày với số năm quý vị đã hút thuốc: một bao mỗi ngày trong 30 năm là 30 bao-năm, hai bao mỗi ngày trong 15 năm cũng là 30 bao-năm, và nửa bao mỗi ngày trong 40 năm là 20 bao-năm. Bác sĩ gia đình sẽ cùng quý vị tính toán điều này khi kiểm tra điều kiện tham gia của quý vị.

Tầm soát dành cho người không có triệu chứng

Tầm soát là tìm ung thư ở những người cảm thấy khỏe mạnh. Nếu quý vị có triệu chứng — ho mới xuất hiện hoặc ho kéo dài, ho ra máu, khó thở không rõ nguyên nhân, đau ngực hoặc đau vai, sụt cân hoặc mệt mỏi không rõ nguyên nhân, hoặc nhiễm trùng ngực tái đi tái lại — đừng chờ đến lịch hẹn tầm soát. Hãy đến gặp bác sĩ gia đình ngay: quý vị cần được đánh giá chẩn đoán chứ không phải chụp tầm soát, và bác sĩ gia đình có thể chuyển khám khẩn cấp cho quý vị. Giấy giới thiệu khẩn cấp cho nốt hoặc khối ở phổi trên phim chụp, hoặc cho tình trạng ho ra máu, được xem xét trong vòng 48 giờ thông qua Phòng khám tiếp nhận nhanh các trường hợp nốt phổi của chúng tôi.

Chương trình hoạt động như thế nào

1. Kiểm tra điều kiện tham gia. Hãy trao đổi với bác sĩ gia đình của quý vị (điều dưỡng thực hành nâng cao hoặc bác sĩ chuyên khoa cũng có thể làm việc này). Họ xác nhận tuổi và tiền sử hút thuốc của quý vị, kiểm tra rằng quý vị không có triệu chứng, và đăng ký quý vị với National Cancer Screening Register (Sổ bộ Tầm soát Ung thư Quốc gia).
2. Yêu cầu chụp. Bác sĩ đưa cho quý vị giấy yêu cầu chụp CT liều thấp tại một cơ sở chẩn đoán hình ảnh tham gia chương trình. Việc chụp chỉ mất vài phút, không cần tiêm thuốc và sử dụng liều bức xạ thấp hơn nhiều so với chụp CT thông thường.
3. Kết quả. Bác sĩ chẩn đoán hình ảnh đọc kết quả chụp theo quy trình xử trí nốt phổi của chương trình. Bác sĩ của quý vị nhận được báo cáo, và National Cancer Screening Register cũng thông báo cho quý vị kết quả và thời điểm cần chụp lần tiếp theo, qua thư hoặc tin nhắn.
4. Các bước tiếp theo. Hầu hết mọi người chỉ cần quay lại chụp tầm soát lần tiếp theo sau hai năm. Nếu kết quả chụp cho thấy một nốt phổi cần theo dõi sát hơn, quý vị sẽ được yêu cầu chụp theo dõi sớm hơn (xem bên dưới). Những phát hiện cần bác sĩ chuyên khoa xem xét sẽ được chuyển khám đến bác sĩ chuyên khoa hô hấp.

Chi phí tầm soát là bao nhiêu?

Chụp CT liều thấp được Medicare thanh toán toàn bộ (bulk billed) — bản thân việc chụp không mất phí. Buổi khám để kiểm tra điều kiện tham gia của quý vị, hoặc để xem xét kết quả, được tính phí theo cách bác sĩ đó thường tính; bộ phận lễ tân của chúng tôi có thể giải thích cách tính phí áp dụng cho lịch hẹn với bác sĩ chuyên khoa của chúng tôi trước khi quý vị đặt lịch.

Hiểu kết quả của quý vị

Hầu hết các lần chụp tầm soát đều bình thường hoặc chỉ cho thấy những thay đổi rất nhỏ gần như chắc chắn là vô hại. Bác sĩ chẩn đoán hình ảnh phân loại bất kỳ nốt phổi nào theo quy trình xử trí nốt phổi của chương trình, và mức phân loại này quyết định khi nào quý vị cần chụp lần tiếp theo:

• Nguy cơ rất thấp: tầm soát định kỳ lại sau 24 tháng.
• Nguy cơ thấp: chụp lại sau 12 tháng.
• Nguy cơ thấp đến trung bình: chụp lại sau 6 tháng.
• Nguy cơ trung bình: chụp lại sau 3 tháng.
• Nguy cơ cao hoặc rất cao: chuyển khám đến bác sĩ chuyên khoa hô hấp để đánh giá — thường là chụp thêm hình ảnh như chụp PET, và đôi khi là sinh thiết qua nội soi phế quản hoặc EBUS.

Được yêu cầu kiểm tra kỹ hơn không có nghĩa là chẩn đoán ung thư: hầu hết các nốt phát hiện khi tầm soát hóa ra là lành tính. Kết quả chụp cũng có thể cho thấy những phát hiện khác — chẳng hạn như khí phế thũng hoặc vôi hóa trong động mạch tim — mà bác sĩ của quý vị sẽ thảo luận với quý vị.

Hãy giữ báo cáo chụp CT và hướng dẫn về bước tiếp theo của bác sĩ. Nếu quý vị không chắc kết quả có ý nghĩa gì hoặc khi nào cần tái khám, hãy liên hệ bác sĩ đã chỉ định chụp.

Vai trò của chúng tôi trong tầm soát ung thư phổi

Các bác sĩ chuyên khoa hô hấp của Sleep and Lung Care thăm khám bệnh nhân ở mọi giai đoạn của quy trình tầm soát:

• Đánh giá và theo dõi nốt phổi đối với các kết quả tầm soát có nguy cơ cao, bao gồm chụp PET, sinh thiết dưới hướng dẫn hình ảnh và nội soi phế quản và EBUS, do các bác sĩ của chúng tôi thực hiện tại các bệnh viện công và tư.
• Phòng khám tiếp nhận nhanh các trường hợp nốt phổi — giấy giới thiệu khẩn cấp cho nốt phổi, khối ở phổi hoặc ho ra máu được xem xét trong vòng 48 giờ.
• Chăm sóc đa chuyên khoa. Các bác sĩ của chúng tôi tham gia các cuộc họp hội chẩn đa chuyên khoa về ung thư phổi tại Northern Hospital, Austin Hospital, Royal Melbourne Hospital, John Fawkner Private Hospital, Warringal Private Hospital và Northern Private Hospital, phối hợp với các bác sĩ phẫu thuật lồng ngực, bác sĩ ung thư, bác sĩ chẩn đoán hình ảnh và bác sĩ giải phẫu bệnh.
• Sức khỏe phổi không chỉ là nốt phổi. Tầm soát thường phát hiện khí phế thũng hoặc COPD; chúng tôi cung cấp xét nghiệm chức năng hô hấp được Medicare thanh toán toàn bộ (bulk billed) và chăm sóc lâu dài.
• Hỗ trợ cai thuốc lá ở mỗi lần khám. Quitline (13 7848) và bác sĩ gia đình của quý vị cũng có thể giúp.

Bác sĩ gia đình: vui lòng chuyển khám qua HealthLink (SALCCARE), fax hoặc biểu mẫu chuyển khám trực tuyến, và vui lòng đánh dấu giấy giới thiệu cho nốt phổi đáng ngờ, khối u hoặc ho ra máu là KHẨN CẤP (URGENT).

Thông tin thêm

• Chương trình tầm soát ung thư phổi quốc gia — Bộ Y tế, Khuyết tật và Người cao tuổi của Chính phủ Úc
• National Cancer Screening Register (Sổ bộ Tầm soát Ung thư Quốc gia) — kết quả, nhắc nhở và hồ sơ tầm soát của quý vị
• Cancer Council Australia: tầm soát ung thư phổi
• Đường dây hỗ trợ tầm soát ung thư phổi của Lung Foundation Australia: 1800 654 301 (chọn phím 2)
• Quitline: 13 7848 (13 QUIT)